🌋Литосфера туралы толық мәлімет

✅ Анықтамасы:

Литосфера — Жердің қатты қабаты, яғни жер қыртысы мен мантияның жоғарғы бөлігін қамтитын қабық. Ол құрлықтар мен мұхит түбін құрайды және таулардың, жазықтардың, шөлдердің пайда болуына әсер етеді.

🪨 Литосфераның құрылымы:

• Жер қыртысы – литосфераның ең сыртқы бөлігі, гранит пен базальт қабаттарынан тұрады.
• Жоғарғы мантия – жер қыртысының астында орналасқан, тұтқыр және қозғалыста болады.

🌍 Литосфералық плиталар:

Литосфера бірнеше үлкен және кіші плиталардан тұрады. Бұл плиталар баяу қозғалып, бір-бірімен соқтығысып немесе алыстап жатады. Бұл қозғалыстар жер сілкіністері мен жанартаулардың пайда болуына себеп болады.

⛏️ Литосфераның маңызы:

• Жер бетіндегі тіршіліктің негізі.
• Қазба байлықтар (көмір, мұнай, металдар) осы қабатта орналасқан.
• Құрлықтар мен мұхит түбінің негізі.
• Ауыл шаруашылығына қажетті топырақ осы қабатта түзіледі.

⚠️ Литосфераға әсер ететін қауіптер:

• Жер сілкінісі, жанартаулар атқылауы.
• Эрозия, шөлдену және топырақтың тозуы.
• Адам әрекеті: тау-кен өндірісі, орман кесу, ластану.